[เถรี]

พระเจ้าอโศกมหาราชเดินกลุ้มใจ จนกระทั่งรุ่งเช้ามองลงมา นิโครธสามเณรเดินสำรวมบิณฑบาตเข้ามาบริเวณนั้น เห็นแล้วเลื่อมใสมาก ขณะที่เราเองวุ่นวายฟุ้งซ่านจนนอนไม่หลับ ทำไมสามเณรรูปนี้ถึงได้สงบระงับขนาดนี้ ? ก็เลยให้ทหารไปนิมนต์เข้ามา ถามว่า "ท่านเป็นใคร ? ยินดีในหลักธรรมของใคร ?" คือไม่ต้องออกภิกขาจาร ไม่ต้องบิณฑบาตแล้ว วันนี้โยมจะถวาย แต่ขอถามหน่อย นิโครธสามเณรก็เลยบอกว่าเป็นพระภิกษุในพระพุทธศาสนา ปฏิบัติตามคำสอนของพระสมณโคดมสัมมาสัมพุทธเจ้า

ในเมื่อเป็นเช่นนั้น พระเจ้าอโศกมหาราชจึงขอหลักธรรมของพระพุทธเจ้า พอบอกข้อแรกหงายตึงเลยครับ "ห้ามฆ่าสัตว์" เพิ่งกวาดไป ๒ แสนกว่าคน ก็คือต้องทำตัวเป็นบุคคลผู้ไม่มีเวรไม่มีภัยกับใคร อยู่ที่ไหนก็สบายใจว่าเราไม่มีศัตรู ถ้าอย่างนั้นพระองค์ท่านจะนอนหลับได้ทุกวัน พระเจ้าอโศกมหาราชก็ปรึกษาว่า แล้วโยมทำอย่างนี้มา อยู่ ๆ จะเปลี่ยนไป จะทำอย่างไรได้ เพราะทุกวันนี้ต้องขยายพระราชอาณาจักร

นิโครธสามเณรให้ขยายอาณาจักรด้วยธรรมวิชัย ธรรมเภรี ก็คือประกาศหลักธรรมแทน พระเจ้าอโศกมหาราชทำตามครับ จากที่เขาเรียกว่า "จันฑาโศก" คือ "อโศกผู้ดุร้าย" พอทำไป ๆ คนเขาเลื่องลือกันมาเป็น "ธรรมาโศก" คือ "อโศกผู้ทรงธรรม" แคว้นต่าง ๆ ไม่ต้องไปไล่ตีแล้วครับ ยอมอ่อนน้อม ถวายดอกไม้เงินดอกไม้ทอง ยอมเป็นข้าขอบขัณฑสีมาเอง

พระเจ้าอโศกมหาราชจึงเลื่อมใสในพระพุทธศาสนาเป็นอย่างยิ่ง ประกาศถวายภัตตาหารเช้าแก่ภิกษุวันละ ๕๐๐ รูปทุกวัน พระองค์ท่านไม่หนักหรอกครับ สั่งอย่างเดียว..! ใครไปประเทศศรีลังกาดูสิครับ จะเห็นว่าอ่างที่เขาถวายภัตตาหารโดยบรรดาผู้มีจิตศรัทธา ลักษณะเป็นแอ่งโค้ง ๆ คล้าย ๆ เรือครับ พระเจ้าอโศกมหาราชท่านจะรับหม้อยาคู ก็คือข้าวต้มจากพ่อครัว เทลงทางหัวเรือ ก็จะไหลลงไปด้านท้าย พระสงฆ์ ๕๐๐ รูปเดินผ่าน ก็ใช้บาตรจ้วงตักแล้วก็เดินไปเลย ไม่อย่างนั้น ๕๐๐ รูปนี่ไม่ทันเพลนะครับ

ในปัจจุบันนี้ เสียดายที่ท่านมรณภาพไปแล้ว หลวงปู่วินะยะ วัดเขาตามะยะที่ประเทศพม่า มีใครเคยไปไหมครับ ? ท่านเลี้ยงคนวันหนึ่งเป็นแสน ๆ เลยครับ ใครมาต้องไปฉันอาหารของท่าน โยมมาต้องไปกินอาหารของท่าน ที่วัดท่านเริ่มถวายภัตตาหารพระตอนตี ๔ ใครจะว่าไม่ได้อรุณก็ไม่ได้ครับ เพราะว่าหลังจากพระแล้วจะเป็นสามเณรและแม่ชี จากสามเณรและแม่ชี แล้วจะเป็นฆราวาส กว่าจะล้างจะเก็บอะไรเสร็จ มื้อเพลต้องมาแล้ว เพราะว่าคนเป็นแสนไปกินครับ..!

ถ้วยจานชามช้อนทุกอย่างที่วัดเขาตะมะยะเป็นสเตนเลสทั้งหมด เพราะว่าล้างธรรมดาไม่ได้ เขาใส่เข่งทีเป็นร้อย ๆ ใบเขย่าเลยครับ อันแรกก็เขย่าในน้ำสะอาด อันที่ ๒ เขย่าในผงซักฟอก อันที่ ๓ ที่ ๔ เขย่าน้ำสะอาด เทโครมลงไปก็ต้องฉวยไปใช้งานต่อเลย

หรือใครเคยไปเมืองอมฤตสาร์ไหมครับ ? ที่สุวรรณวิหาร ประเทศอินเดีย ที่นั่นเขาเลี้ยงคนแบบเดียวกันครับ คนเป็นหมื่น ๆ ไปกินกันทุกวัน พอเขาส่งจานมาปุ๊บกระผม/อาตมภาพเห็นแล้วหัวเราะ หันไปบอกโยมว่า "เหมือนวัดเขาตามะยะเลย" คนมีประสบการณ์จะใช้ถ้วยจานที่เป็นสเตนเลส ไม่แตกแน่นอน ที่นั่นก็แบบเดียวกันครับ

ในอรรถกถาระบุว่า "ครัวไฟของวังพระเจ้าอโศกมหาราชไม่เคยดับเลยทั้งวันทั้งคืน" เนื่องเพราะว่าอาหารเช้าเสร็จ ก็ต้องอาหารเพล อาหารเพลเสร็จ ต้องเตรียมอาหารเช้าวันต่อไป